Logo KNB.nl
English

Einde wettelijke gemeenschap van goederen

Renate Akerboom
20160403 Renate Akerboom-2Renate Akerboom, kandidaat-notaris

Al sinds 1838 trouwen echtgenoten in Nederland in gemeenschap van goederen als zij geen huwelijkse voorwaarden maken. Ongeveer 70 procent van de huwelijken wordt gesloten in die gemeenschap van goederen. De Eerste Kamer heeft op 28 maart het wetsvoorstel aangenomen om onze gemeenschap van goederen te vervangen door een beperkte gemeenschap van goederen.

In de toekomst wordt alléén vermogen dat tijdens het huwelijk wordt opgebouwd gemeenschappelijk. Giften en erfenissen blijven buiten de beperkte gemeenschap en een echtgenoot wordt niet meer aansprakelijk voor schulden die de andere echtgenoot voor het huwelijk al had.

Conflicten en emoties
Tijdens een huwelijk hebben echtgenoten drie verschillende vermogens, namelijk ieders privévermogen van vóór het huwelijk en het vermogen dat tijdens het huwelijk ontstaat. Dat vergt wel wat administratie van de echtgenoten. Aan het einde van het huwelijk – het maakt niet uit of het eindigt door echtscheiding of overlijden – moet een echtgenoot kunnen aantonen dat iets privé is. Kan een echtgenoot dat niet, dan wordt het tot de beperkte gemeenschap gerekend en moet het 50/50 worden gedeeld. Dat zal tot conflicten en de nodige emoties leiden. Door dit voor het huwelijk vast te leggen in een notariële akte, hebt u dwingend bewijs in handen en daarmee worden een hoop problemen voorkomen.

Voor het huwelijk
Het is opletten met goederen die echtgenoten vóór het huwelijk gezamenlijk, maar niet 50/50 hebben verkregen, bijvoorbeeld een woning die in de verhouding 70/30 is aangekocht. Door het aangaan van het huwelijk valt die woning in de beperkte gemeenschap en wordt de verhouding alsnog 50/50. Instandhouding van de 70/30-verhouding kan bij huwelijkse voorwaarden worden geregeld.

Onzekerheid
Een echtgenoot met een voorhuwelijkse onderneming wordt verplicht om aan de beperkte gemeenschap een redelijke vergoeding te betalen voor de geleverde arbeid, kennis en vaardigheden in de onderneming. Als de echtgenoot in loondienst zou zijn, zou dat arbeidsloon immers tijdens het huwelijk in de beperkte gemeenschap vallen en ook ten gunste van de andere echtgenoot komen. Hoe die redelijke vergoeding moet worden vastgesteld, zal zich via de rechtspraak gaan ontwikkelen. Dat brengt zeker de eerste jaren onzekerheid met zich mee. Het gehele vermogen en dus ook de schulden van een onderneming die tijdens het huwelijk wordt gestart, vallen in de beperkte gemeenschap.

Eigen keuze
Uiteraard kan bij huwelijkse voorwaarden van deze nieuwe wetgeving worden afgeweken en kan zelfs gekozen worden voor de traditionele gemeenschap van goederen zoals we die nu nog kennen. Ook kan er voor worden gekozen om giften en erfenissen wel samen te delen.

De wet wordt op 1 januari 2018 ingevoerd. Voor samenwoners verandert er overigens niets.

Verschenen in KNB Nieuwsbrief 3 april 2017