Logo KNB.nl
English

Meerouderschap eindelijk erkend

Hélène Faassen
20170110 Helene Faasen

Evi, Fenna, Lotte, Max, een selectie uit de namen die staan op de geboortekaartjes in mijn kamer. Wat meteen opvalt zijn de volwassenen die daar ook opstaan: een grote diversiteit van betrokken ouders, donoren, draagmoeders en partners. Allemaal mensen die een warm stabiel nest en een goede toekomst voor hun kind wensen. Dat is waar de wet nog wat in tekortschoot. Wat een opluchting dat de Staatscommissie Herijking Ouderschap eind vorig jaar adviseerde meerouderschap (en het gezag) mogelijk te maken.

Al meer dan twintig jaar tref ik met hart en ziel regelingen voor en over kinderen. Ik ontmoet menig wensouder, ‘mee-moeder/vader’, donor, draagmoeder en hun partners. Een groeiende groep kiest voor meerouderschap. Gezinnen met drie of vier ouders die allemaal al vanaf de eerste plannen bij het kind zijn betrokken en dit ook blijven. Hun onderlinge band is het ouderschap, het is geen poly-amoureuze relatie. Voor deze gezinnen is het nu juridisch gezien nog behelpen. Ze maken gedegen ouderschapsovereenkomsten en regelen van alles met testamenten en volmachten, maar de wet biedt nog niet genoeg mogelijkheden om deze kinderen echt goed te beschermen. Het is schrijnend als je ouders door juridische obstakels niet goed voor je kunnen zorgen.

Het oordeel
Twee jaar geleden is de Staatscommissie Herijking Ouderschap ingesteld. Zij moest onder andere adviseren over de wenselijkheid van een regeling voor meerouderschap en meeroudergezag. 7 december 2016 was de presentatie van het rapport. Wat waren mijn cliënten en ik gespannen. De afgelopen jaren hebben veel kinderen en ouders hun verhaal verteld en ben ook ik als praktijkjurist - naast vele anderen - gehoord. Maar wat zou het oordeel zijn? Ik herinnerde mij commissielid prof mr. A.J.M. Nuytinck die ooit twitterde: ‘Mijn mening is bekend: nooit meer dan twee juridische ouders en nooit meer dan twee gezagsdragers!’ Het was dus even afwachten wat er in het rapport zou staan.

Belang kinderen
Wat een opluchting: de commissie adviseert meerouderschap (en het gezag) mogelijk te maken! Een wettelijke regeling die kinderen echt recht geeft op hun ouders, deze voor vol aanziet. Na het persmoment volgde er een presentatie voor alle betrokkenen. Het was een ontroerend moment toen prof. Nuytinck vertelde waarom hij zijn mening had herzien, juist vanwege het belang van deze kinderen.

Steentje bijdragen
Je kunt in de visie van de Staatscommissie niet op een achternamiddag besluiten tot meerouderschap. Er komen uitgebreide gesprekken en een gedegen overeenkomst. Een bijzonder curator bewaakt de belangen van het kind, gevolgd door een uitgebreide rechterlijke toetsing, dat alles vóór inseminatie. Juist bij die gesprekken en de overeenkomst kunnen notarissen een uniek steentje bijdragen. Mijn mooiste bedankje was ooit: je stelde de juiste vragen en was kritisch, ook toen het lastig was. Een mooier compliment kun je niet krijgen, toch?

Verschenen in KNB Nieuwsbrief 10 januari 2017