‘Leg goed vast hoe geld voor ANBI gebruikt mag worden’

/
Publicatiedatum: 19 januari 2026

Opslaan

Deel deze informatie

Wie wat wil nalaten of schenken aan een Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI) moet goed vastleggen hoe dit geld door het beoogde goede doel gebruikt mag worden. Dat gaat soms wel eens fout, merkt Sanne ten Bokkel Huinink. Namens Fondsen in Nederland (FIN) roept hij notarissen op de laatste ontwikkelingen op dit gebied goed in de gaten te houden.

Een in de afgelopen zomer ingevoerd beleidsbesluit voor ANBI’s zorgt ervoor dat de regels voor nalatenschappen en schenkingen aan ANBI’s scherper zijn gedefinieerd. ‘Het gaat vooral om een nadere verduidelijking van zaken die niet zo duidelijk waren,’ legt Ten Bokkel Huinink uit. ‘Je mag binnen een ANBI bijvoorbeeld geen geld oppotten, maar je mag wel jouw stamvermogen waardevast in stand houden.’

Sanne ten Bokkel Heunink

Stamvermogen

Het stamvermogen is het geldbedrag wat in stand gehouden moet worden en waarvan het rendement wordt gebruikt voor uitgaven van het vermogensfonds dat ANBI is. Dit is precies het punt waar het soms misgaat. Want wil de erflater of een schenker het geld aan het stamvermogen laten toevoegen en het rendement laten uitgeven of moet het geld meteen helemaal worden uitgegeven? Ten Bokkel Huinink beschrijft deze situatie met een voorbeeld van Fonds 1818, waar hij directeur van is. ‘We kregen een nalatenschap van iemand, maar in het testament stond niet dat we dat aan ons vermogen moesten toevoegen. Dus moesten we die 1 miljoen euro in 3 jaar tijd uitgeven, want je mag het niet oppotten. Het is prima als die persoon dat zo had gewild, maar dat is niet altijd duidelijk.’

Testament

Als de erflater had gewild dat het bedrag aan het kapitaal wordt toegevoegd om het rendement te gebruiken voor goede doelen, moet dit expliciet in het testament zijn opgenomen. Zo niet, dan moet het geld worden uitgegeven. Bij het nalaten of schenken van (on)roerende goederen aan een ANBI is het nog wat complexer. ‘Mijn indruk is dat dit niet goed bekend is in het notariaat, zeker nu de regels verder zijn aangescherpt.’

Statuten

Ten Bokkel Huinink merkt ook dat de statuten van fondsen niet altijd ANBI-proof zijn. ‘Ik hoor nog wel eens dat die door de Belastingdienst worden afgewezen. Ik begrijp dat dit een niche-vakgebied is, maar het notariaat zou toch over de kennis moeten beschikken om dit goed te kunnen doen’

Consumenten

Ook voor de consumenten heeft Ten Bokkel Huinink nog een tip: denk er goed over na hoe je wil dat jouw nalatenschap door een ANBI wordt gebruikt. ‘De Belastingdienst legt op haar website vrij duidelijk uit waar je rekening mee moet houden. Bovendien is de overheid bezig om de capaciteit van het ANBI-team uit te breiden. Neem daar bij onduidelijkheden contact mee op, ze zijn er om mee te denken en te helpen. Zowel consumenten als notarissen.’