Voorstel wijziging fiscaal verschoningsrecht naar Tweede Kamer
Richtinggevende jurisprudentie van de Hoge Raad over het verschoningsrecht wordt gecodificeerd. Ook wordt verduidelijkt wanneer een belastingplichtige zich niet kan beroepen op zijn recht om te weigeren bepaalde informatie aan de Belastingdienst te verstrekken. Dit zijn de 2 hoofdlijnen van het voorstel tot wijziging van het fiscaal verschoningsrecht dat 13 april is ingediend bij de Tweede Kamer.
Het voorstel maakt onderdeel uit van het wetsvoorstel Fiscale verzamelwet 2024. Het voorstel wijzigt de artikelen 51 en 53a van de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) en de artikelen 61 en 63 van de Invorderingswet 1990 (Iw).
Weigeringsrecht
De voorgestelde wijziging van artikel 51 AWR en artikel 61 Iw betreft verduidelijking van de omvang van het weigeringsrecht van een belastingplichtige. Hierbij wordt aansluiting gezocht bij onder meer het arrest Tradman/Staat. Doel is tot uitdrukking te brengen dat voor een belastingplichtige de vertrouwelijkheid van zijn contacten met een verschoningsgerechtigde geen grond is om te weigeren informatie die los van die vertrouwelijke contacten bestaat aan de Belastingdienst te verstrekken.
Hoedanigheid
De voorgestelde verduidelijking betreft de relatie van een belastingplichtige met een verschoningsgerechtigde die is genoemd in de artikelen 53a AWR en 63 Iw, zoals een advocaat of notaris. Zonder het in deze artikelen bedoelde verschoningsrecht heeft een belastingplichtige in het kader van de voorgestelde verduidelijking geen weigeringsrecht. Voorgesteld wordt ook in deze artikelen richtinggevende jurisprudentie van de Hoge Raad te codificeren. Bij informatie die onder het verschoningsrecht valt moet het gaan om informatie die wordt uitgewisseld met de geheimhouder in diens hoedanigheid van verschoningsgerechtigde.
Eerder voorstel
In 2020 is een eerder voorstel ter consultatie aangeboden. Dat voorstel heeft diverse kritische reacties opgeleverd, onder meer van de KNB. Het kabinet heeft zich die kritiek aangetrokken en stelt nu een aangepaste regeling voor. Het verschoningsrecht in het fiscale domein wordt hiermee volgens het kabinet inhoudelijk ongemoeid gelaten. Het nieuwe voorstel komt tegemoet aan de door de KNB geuite bezwaren. De beoogde ingangsdatum van de nieuwe regeling is 1 januari 2024.
Meer informatie: KNB, Jacco Sjerps, j.sjerps@knb.nl, 070 3307226
Gerelateerde artikelen
De Hoge Raad heeft de ongegrondverklaring van beklag van twee niet-verdachte notarissen tegen het – in een strafrechtelijk onderzoek tegen een andere notaris gelegde – beslag op documenten waarin hun namen voorkomen vernietigd. De rechtbank heeft namelijk onvoldoende gemotiveerd dat zich zeer uitzonderlijke omstandigheden voordoen die doorbreking van het verschoningsrecht van deze notarissen rechtvaardigen. Het enkele feit dat op grond van een eerdere beslissing van de rechtbank het verschoningsrecht van de verdachte notaris wel mocht worden doorbroken, volstaat daarvoor niet.
De Hoge Raad heeft uitgangspunten geformuleerd voor de omgang met grote hoeveelheden gegevens die bij opsporing beschikbaar zijn gekomen en waarvan een deel vermoedelijk onder het verschoningsrecht valt. De rechter-commissaris krijgt hierbij een grotere rol.
Richtinggevende jurisprudentie van de Hoge Raad over het verschoningsrecht wordt gecodificeerd. Ook wordt verduidelijkt wanneer een belastingplichtige zich niet kan beroepen op zijn recht om te weigeren bepaalde informatie aan de Belastingdienst te verstrekken. Dit zijn de 2 hoofdlijnen van de wijziging van het fiscaal verschoningsrecht die op 1 januari in werking treedt.