Onduidelijkheid over rol notaris in nalatenschap geeft verwarring
Erflater overleed in september 2020. Hij was onder huwelijkse voorwaarden gehuwd met de weduwe. Erflater heeft zijn zoon, klager, onterfd en de weduwe tot executeur-afwikkelingsbewindvoerder benoemd. Op verzoek van de weduwe beantwoordde de notaris vragen van de zoon over de omvang en nalatenschap van de vader. De antwoorden baseerde hij op informatie van de weduwe. De zoon klaagt dat de notaris onvoldoende onderzoek heeft gedaan naar de omvang en samenstelling van de nalatenschap en hierover te weinig informatie heeft gegeven.
Casus
Erflater overleed in september 2020. Hij was onder huwelijkse voorwaarden gehuwd met de weduwe. Erflater heeft zijn zoon, klager, bij zijn testament van 2007 onterfd en de weduwe tot executeur-afwikkelingsbewindvoerder benoemd. De zoon mailde met de weduwe over de omvang en wijze van verdeling van de nalatenschap. In februari 2021 vroeg de weduwe de notaris of zij de zoon naar hem kon doorverwijzen. De notaris informeerde de zoon in reactie op zijn vragen over het testament, de huwelijkse voorwaarden en de eigendom van de woning in Frankrijk en overig vermogen, op basis van informatie van de weduwe. De notaris constateerde dat het vermogen van erflater waarschijnlijk zeer gering was.
De klacht
De notaris heeft onvoldoende onderzoek gedaan naar de omvang en samenstelling van de nalatenschap van erflater en verschafte daarover onvoldoende informatie.
Het verweer
De notaris was geen boedelnotaris en had geen volmacht van de weduwe om gegevens op te vragen en/of de nalatenschap van erflater af te wikkelen. Hij fungeerde enkel als intermediair tussen weduwe en zoon.
'Uitspraak: Gegrond met oplegging van een maatregel'
Het oordeel
De notaris heeft zich aan klager expliciet gepresenteerd alsof hij was belast met de afwikkeling van de nalatenschap. Dit blijkt uitdrukkelijk uit zijn eerste e-mail, waarin hij niet alleen de suggestie wekte dat hij onderzoek ging verrichten naar (de juistheid van) de omvang van het vermogen van erflater, maar ook dat hij de bevoegdheid had om een en ander boven water te krijgen. De notaris heeft klager vervolgens op geen enkel moment kenbaar gemaakt dat hij slechts een 'doorgeefluik' was van de informatie die de weduwe hem verstrekte. De notaris heeft de antwoorden van de weduwe 'blindelings' naar klager doorgezet.
Daarnaast heeft de notaris de vragen van klager over de persoonlijke eigendommen (zoals de modeltreinencollectie) van erflater naast zich neergelegd, omdat die roerende zaken op naam van de weduwe zouden staan. De notaris kon daarmee niet volstaan. De enkele omstandigheid dat een roerende zaak op naam van de weduwe is gezet, maakt immers niet dat die roerende zaak ook tot haar vermogen is gaan behoren.
De kamer merkt daarbij op dat van een notaris die slechts als 'doorgeefluik' fungeert, ook een kritische houding mag worden verlangd ten aanzien van bijvoorbeeld de herkomst van middelen.
De kamer legt de maatregel waarschuwing op.
Kamer voor het notariaat Arnhem-Leeuwarden 23 oktober 2024, ECLI:NL:TNORARL:2024:32
Opmerking
Het zou goed notarieel gebruik zijn als de notaris in elke eerste brief in een nalatenschap aangeeft wat precies zijn rol is. Dit geeft de notaris focus bij zijn handelen richting de belanghebbenden én geeft partijen duidelijkheid over wat zij wel en niet kunnen verwachten.