Doorzoeking en bestuursrechtelijk onderzoek

Opslaan

Deel deze informatie

In het kader van een strafrechtelijk onderzoek kan onder leiding van de rechter-commissaris een doorzoeking van het kantoor of het woonhuis van de notaris plaatsvinden. Ook kan een kantoor onderwerp zijn van een bestuursrechtelijk onderzoek. Op deze pagina vindt u informatie over hoe in deze situatie te handelen, waaronder een handleiding voor notarissen, aanwijzingen voor ringvoorzitters en een stappenplan.

Strafrechtelijk onderzoek

De notaris heeft een bijzondere positie in een onderzoek dat gericht is op de opsporing van strafbare feiten. Hij is in beginsel verplicht gegevens van cliënten die hem in het kader van zijn beroepsuitoefening zijn toevertrouwd geheim te houden. Deze verplichting geldt zowel in zaken waarin de notaris zelf wordt verdacht van een strafbaar feit als in zaken waarin het een (ex)cliënt betreft. Bovendien dient de notaris zich, als wettelijk verschoningsgerechtigde, in beginsel te verzetten tegen een inbeslagneming van stukken.

Bestuursrechtelijk onderzoek

Bestuursrechtelijke toezichthouders kunnen bij het notariskantoor langskomen voor een onderzoek naar de naleving van wet- en regelgeving. Bij bestuursrechtelijke toezichthouders is te denken aan de Belastingdienst, de Autoriteit Consument & Markt, de Autoriteit Financiële Markten, de Autoriteit Persoonsgegevens en de Nederlandsche Bank. De onderzoekers kunnen zich richten op mogelijke overtredingen door de notarissen, maar ook door hun cliënten. Notarissen hebben een geheimhoudingsplicht en verschoningsrecht ten aanzien van cliëntgegevens.

Stappenplan

Er is een stappenplan beschikbaar waar in het kort staat beschreven hoe te handelen bij een strafrechtelijk of bestuursrechtelijk onderzoek.

Bekijk het stappenplan (pdf, 536 kB)

Veelgestelde vragen

Hoe is doorzoeking van een notariskantoor wettelijk geregeld?

De doorzoeking is geregeld in het Wetboek van Strafvordering. De van belang zijnde wettelijke bepalingen en jurisprudentie vindt u terug in de Handleiding voor notarissen en de Aanwijzingen voor ringvoorzitters.

Voor de advocatuur is er een aanwijzing in de zin van artikel 130 lid 4 Wet RO:
Aanwijzing toepassing opsporingsbevoegdheden en dwangmiddelen tegen advocaten, Stcrt. 2011, nr 4981.

Wat moet ik doen bij een onderzoek door bestuursrechtelijke toezichthouders?

Waarschuw de betrokken notaris of een kantoorgenoot en vraag de toezichthouder(s) om een legitimatie. Laat de toezichthouder(s) in afwachting van de komst van de notaris plaatsnemen in (zo mogelijk) een aparte wachtkamer.
Vraag tegen wie het onderzoek zich richt. Indien het onderzoek tegen uzelf gericht is, bent u niet tot antwoorden verplicht en heeft u het recht om een advocaat te raadplegen. Beroep u verder op uw geheimhoudingsplicht en verschoningsrecht voorzover het cliëntgegevens betreft.

Wat moet ik doen bij doorzoeking in het kader van een strafrechtelijk onderzoek?

Vraag om een legitimatie en vraag tegen wie het opsporingsonderzoek zich richt: tegen uzelf en/of één of meer cliënten. Indien het onderzoek tegen uzelf is gericht, bent u niet tot antwoorden verplicht en heeft u het recht zich door een advocaat te laten bijstaan. Bij de doorzoeking zijn een rechter-commissaris en de ringvoorzitter aanwezig.